Zasada przyjemności – SEZON 1 – Recenzja

Zasada przyjemności (cz. Princip slasti / ukr. Принцип насолоди) – CANAL+ ORIGINAL – polsko–czesko–ukraiński serial kryminalny. Twórcą serialu jest Dariusz Jabłoński. Za produkcję serialu odpowiada Apple Film Production (niezależne studio produkcyjne założone przez przez Dariusza Jabłońskiego), Beta Film, Canal+ Polska (wówczas ITI Neovision S.A.), Star Media (wytwórnia filmowa -> grupa medialna Local Planet) oraz Moloko Film (czeskie studio produkcyjne) i Česká televize (czeski publiczny nadawca telewizyjny).

GATUNKI : kryminał
KRAJ PRODUKCJI : Polska Czechy Ukraina

Pierwszy sezon serialu Zasada przyjemności liczy 10 odcinków. Premierowo był on nadawany w Polsce w stacji Canal+ od 9 czerwca 2019 roku do 7 lipca 2019 roku. Następnie był on nadawany w Czechach na kanale ČT1 od 4 października 2019 roku do 16 grudnia 2019 roku. W dalszej kolejności był on nadawany dla ukraińskiej publiki na kanale 1+1 od 17 sierpnia 2020 roku do 27 sierpnia 2020 roku. Obecnie w Polsce możemy go obejrzeć w serwisie CANAL+ lub za pośrednictwem serwisu player+.

Zasada przyjemności – SEZON 1 – Recenzja

OPIS WPROWADZAJĄCY BEZ SPOILERÓW

Serial opowiada o serii makabrycznych zdarzeń, zapoczątkowanej w ten sam dzień w trzech różnych państwach: na Ukrainie, Polsce i Czechach.

Wypoczywający na plaży w Odessie ludzie zauważają dryfującą w pobliżu brzegu łódkę. Gdy dwaj mężczyźni pośpieszają do niej, znajdują tam ciało kobiety z poderżniętym gardłem i z odciętą ręką. Sprawę makabrycznego morderstwa zaczyna badać kapitan Serhij Franko. Tego samego dnia wieczorem, na Bulwarze Wiślanym w Warszawie, pewien mężczyzna celowo uderza własnym samochodem w pojazd całującej się pary. Kilkukrotnie z impetem cofa, uderzając własnym tyłem pojazdu w przód następnego samochodu. Następnie wysiada z auta i uderza w ich przednią szybę kijem baseballowym. Później znika gdzieś w ciemnościach. Kiedy policja przyjeżdża na miejsce zdarzenia, nadkomisarz Maria Sokołowska dostrzega w zmasakrowanym bagażniku odciętą rękę. W tym samym czasie podczas spektaklu teatralnego w teatrze Divaldo w Pradze, aktorzy na scenie w torbie, jako rekwizycie teatralnym, znajdują również odciętą rękę. Tą sprawą zaczyna zajmować się major Viktor Seifert.

W toku prowadzonych śledztw okazuje się, że sprawca napaści na Bulwarze Wiślanym w Warszawie jechał kradzionym samochodem. Obezwładnił wcześniej właściciela pojazdu Witolda Patryka Bronisza i wykorzystał jego pojazd do ataku. Maria Sokołowska w mieszkaniu przesłuchiwanego porwanego zauważa zdjęcie z młodą Ukrainką. Żona poszkodowanego twierdzi, że to Olena Sakowicz z Odessy, która pracuje tu na uczelni. Policjanci jednak zabierają Bronisza na komisariat, by zbadać, czy nie jest powiązany ze sprawcą napaści i rzeczywiście jest tylko ofiarą napastnika. Okazuje się, że Bronisz nie jest tak zupełnie czysty, bo wielokrotnie zdradzał żonę, a w przeszłości jedna dziewczyna oskarżała go o gwałt. Później w tajemniczych okolicznościach zaginęła. Z monitoringu parkingu policjantka jednak zauważa, że ów napastnik odpowiednio wcześniej śledził samochód Bronisza. Okazuje się, że jego samochód miał czeskie blachy. Kierowcę udaje się pochwycić, ale jest on tylko przypadkowym przewoźnikiem, u którego w bagażniku Sokołowska znajduje kolejne ciało martwej kobiety.

Zasada przyjemności – SEZON 1 – Recenzja – ANALIZA – część 1

Latem 2019 roku Canal+ prezentuje swoim widzom wyjątkowo ciekawy serial kryminalny oparty na oryginalnym scenariuszu. W Polsce ostatnimi laty w kwestii kryminałów na srebrnym ekranie głównie idzie się na łatwiznę adaptacjami lokalnej literatury. Innym razem gdy ktoś próbuje stworzyć coś bardziej oryginalnego, to finalnie wychodzi z tego często spora kaszana. Oczywiście są wyjątki od tej reguły, bo dziwne gdyby nie było, skoro w naszym kraju tworzy się tak wiele seriali kryminalnych. Nie mniej jednak statystyki na tym polu nie wyglądają zbyt ciekawie.

Tym razem jednak dostajemy polski serial kryminalny w koprodukcji z naszymi sąsiadami. Zasada przyjemności to wspólna produkcja polsko–czesko–ukraińska. I to dodaje jej dodatkowego uroku, bo to nie tylko kwestia współpracy zagranicznych firm produkcyjnych. W tym przypadku zadbano również o zachowanie idealnych proporcji w obsadzie aktorskiej. Każdy kraj koproducenta ma tu bowiem swoją jednakową ilościowo reprezentację postaci głównych oraz tych drugoplanowych. Twórcą i reżyserem całości jest natomiast Polak – Dariusz Jabłoński. Akcja serialu Zasada przyjemności rozgrywa się natomiast oczywiście zarówno w Polsce, jak i w Czechach i na Ukrainie (red. no jeszcze na końcu dorzucają nam jeden dodatkowy kraj).

Początek produkcji rozpoczyna się bardzo dramatycznie. Mamy tu do czynienia z makabrycznymi zbrodniami, które dotykają każdy kraj koproducenta serialu. Z czasem okazuje się, że pooddzielane kończyny pasują do różnych kobiet pozostawionych w odrębnych lokacjach. Na pierwszy rzut oka ciężko stwierdzić czy mamy do czynienia z jednym zabójcą czy grupą zabójców. Identyczna metoda zbrodni wskazuje na logikę tego samego lub tych samych sprawców. Mocno oddalone od siebie lokacje, raczej starają się nam sugerować, że nie mogła tego zrobić jedna osoba. Koniec końców sprawa potrójnego morderstwa wymaga współpracy policji zarówno polskiej, jak i czeskiej oraz ukraińskiej. I tu głównymi śledczymi okazują się nadkomisarz Maria Sokołowska z Warszawy, major Viktor Seifert z Pragi oraz kapitan Serhij Franko z Odessy.

Zasada przyjemności – SEZON 1 – Recenzja – ANALIZA – część 2

Policja kolejno bada ślady, które pojawiają się na linii zbrodni. Jakby popatrzeć na mapę Europy to wyjdzie nam z tego idealny trójkąt rozwartokątny. Właściwie tytuł serialu powinien mieć w nazwie trójkąt – np. trójkąt zbrodni. My dostajemy jednak serial zatytułowany Zasada przyjemności. Tytuł odnosi się do reguły przyjemności, czyli zasady, którą kieruje się nieświadoma część osobowości. Wspomina o niej całkiem na marginesie jedna z naszych głównych bohaterek – Maria, w ostatnim odcinku pierwszego sezonu.

Nasi śledczy, mimo że stykają się z okrutnymi zbrodniami, które wydają się najgorsze w ich całej karierze zawodowej, to mają szczęście do swoich przypadkowych współpracowników. Naszą trójką na pierwszy rzut oka wiele różni. Maria Sokołowska to policjantka w średnim wieku, która rozpoczynając to śledztwo ma za sobą ogon, ciągnący się od sprawy dyscyplinarnej za zastrzelenie swojego podejrzanego. Viktor Seifert to natomiast starszy policjant, który myśli już o emeryturze, ale na sam koniec kariery trafia mu śledztwo z ciężkiej kategorii wagowej. Trio uzupełnia najmłodszy ze składu Serhij Franko. To mężczyzna z tragiczną przeszłością, którego ojciec również był policjantem i również miał do czynienia z seryjnym mordercą. Problem tylko taki, że miał on z nim do czynienia nie tylko na stopie zawodowej. Ten bowiem zabił jego żonę, a równocześnie matkę naszego kapitana Serhija.

Jak widać nie tylko wiek, ale i przeszłość zawodowa różnią od siebie znacznie naszych współpracowników. Podczas wspólnego śledztwo okazuje się również, że różnice są także widoczne w ich metodach operacyjnych. Nie mniej jednak szybko znajdują oni wspólny język dla dobra prowadzonego śledztwa. Każdemu z nich bowiem zależy, aby doprowadzić śledztwo do końca i ująć sprawcę makabrycznych zbrodni. To oczywiście również pobocznie sprawa honoru. Żaden ze śledczych nie chcę wstydzić się na swoją krajową policję i jej niekompetencję. Dlatego na własnym podwórku stara nie popełniać żadnych błędów mogących storpedować ich wspólne międzynarodowe śledztwo.

Zasada przyjemności – SEZON 1 – Recenzja – ANALIZA – część 3

Całościowo ta międzynarodowa współpraca układa się bardzo pomyślnie. Śledczy łączą wspólnie elementy tych zbrodniczych puzzli, które mają finalnie stworzyć przed nimi obraz sprawcy tych wszystkich zabójstw. To jednak nie takie proste zadanie, gdy wokół nich wykruszają się potencjalni świadkowie, znający wcześniej kobiety, które okazały się ofiarami zbrodni. Bardzo ciekawym elementem tego serialu są również te wszystkie postacie poboczne w śledztwie. One wstępie tylko na pozór są przypadkowymi postaciami, które znalazły się w nieodpowiednim miejscu, o nieodpowiedniej porze. Każda z tych postaci bowiem miała bowiem wcześniej kontakt z zamordowanymi dziewczynami. A te są wszystkie w podobnym wieku i o podobnych rysach twarzy, więc sprawca zbrodni nieprzypadkowo dobierał swoje ofiary.

Na całe szczęście dla prowadzonego śledztwo nasze trio ma wręcz wspaniałe relacje budujące mocną nić współpracy. Tu narodowość naszych głównych bohaterów nie jest żadną przeszkodą. Baa, nawet różny język nie stanowi tu przeszkody. Maria, Viktor i Serhij na potrzeby bezproblemowej komunikacji między sobą, wybierają język angielski. No to akurat w serialu Zasada przyjemności może być nieco zabawne. Jeszcze w przypadku Polki i Czecha możemy przyjąć dobrą znajomość angielskiego. Jednakże w przypadku Ukraińca nie pracującego w dyplomacji, ani w żadnej korporacji międzynarodowej, raczej ciężko nam uznać za coś pewnego i oczywistego. (red. kto jak kto, ale ja w temacie Ukrainy mogę wiele powiedzieć z autopsji i tam znajomość języków obcych innych niż rosyjski stale mocno kuleje).

Nie mniej jednak na potrzeby serialu przyjęto, że każdy z bohaterów zna dobrze język angielski. Baa, to nie tylko dotyczy głównych bohaterów, bo i jak się okazuje również jeszcze innych policjantów z lokalnych komisariatów. Tak czy inaczej poza lekkimi przegięciami, to w omawianym serialu mamy całkiem ciekawie wykreowane postacie. Do ich gry aktorskiej też ciężko (poza drobnymi wyjątkami) się jakoś przyczepić. Warto więc teraz rzucić okiem, kto od strony aktorskiej odgrywa w tym serialu znaczące role.

Zasada przyjemności – SEZON 1 – Recenzja – O AKTORACH – część 1

Policjantka Maria Sokołowska, to aktorsko Małgorzata Buczkowska. Ostatnimi czasy była ona zaangażowana w telenowele historyczną Korona królów. Wcześniej zagrała Martę Okulicką w serialu „Głęboka woda” oraz Marlenę Rotę-Wieczorek w serialu „Krew z krwi„.

Viktor Seifert, to natomiast w rzeczywistości Karel Roden. Aktor gra często w amerykańskim produkcjach. Zagrał między innymi w horrorze „Orphan” (pol. Sierota) oraz w starszej wersji adaptacji komiksowej „Hellboy„. Serialowo to chociażby Karel Benes w „McMafia” oraz Azimoff w „Missing„.

Trójkę głównych bohaterów uzupełnia ukraiński policjant. W postać Serhija Franko wciela się Sergey Strelnikov. Aktor w przeszłości wcielił się w postać Orlova w rosyjskim serialu „Ekaterina„.

Policjant Józef Krawiec, to aktorsko Robert Gonera. Na wstępie warto wspomnieć, że miał on zaszczyt poprowadzić polską edycję programu Fort Boyard (red. zwracam na to uwagę, bo jej pierwotna wersja francuska jest moją ulubioną serią tego typu tele atrakcji i oglądam ją od pierwszego odcinka wyemitowanego w 1990 roku). Serialowo to chociażby Mrozowski w „Belle Epoque” oraz Bogdan Walewski w „Belfer„.

Marek Mielnik z tego samego komisariatu, to aktorsko Dawid Czupryński. Natomiast komendanta Woźniaka gra tu Mirosław Baka. Sławę przyniosła mu rola Jacka w filmie Krzysztofa Kieślowskiego „Krótki film o zabijaniu„. W czasach bardziej współczesnych zagrał chociażby w serialu „Na krawędzi„.

Współpracownik Seiferta – Ota, to aktorsko Kryštof Hádek. Filmowo to między innymi Karel Vojtisek w „Tmavomodrý svet” (pol. Ciemnoniebieski świat) i Uzovka w „Kobry a uzovky” (pol. Kobry i żmije). Serialowo to chociażby Jan Pánek w „Prípad pro exorcistu„.

Współpracownik Franko – Bohdan, to aktorsko Dmitri Oleshko, natomiast dziennikarkę Julię w serialu Zasada przyjemności zagrała Daria Plachtij. Aktorka jest chyba najbardziej znana z roli Katii w filmie „Falling„.

Czeska prokurator Daniela Hegerova, to natomiast w rzeczywistości Anna Geislerová. Serialowo to Gábina Knoppová w „Tátové na tahu” oraz dr Marta Dostálová w „Anatomie zivota„.

Zasada przyjemności – SEZON 1 – Recenzja – O AKTORACH – część 2

Kohut, to aktorsko Martin Pechlát. Ostatnimi czasy wcielił się on w postać Rostislava Valenty w miniserialu „Sever” (z polskim tytułem Sprawy wewnętrzne).

Edyta Pająk, to w rzeczywistości Magdalena Pociecha. Zagrała ona między innymi Katię Luczenko w serialu „Dziewczyny ze Lwowa„.

Witold Patryk Bronisz, to aktorsko Marcin Tyrol. W przeszłości zagrał on Romana w serialu „Londyńczycy„. Później dłużej na srebrnym ekranie występował w serialu „Lekarze„.

Zygmunt Bednarek zwany „Gianni”, to w rzeczywistości aktor, prezenter i artysta kabaretowy Piotr Gąsowski. Najbardziej jest on znany z roli doktora Czesława Basena w serialu komediowym „Daleko od noszy„. Wcześniej zagrał tą postacią w parodii popularnego czeskiego serialu medycznego.

Rosner, to aktorsko Marek Taclík. Serialowo to głównie Oliver Hajn w „Kriminálka Andel„. Ponadto wcielił się w postać Filipa w miniserialu „Single Man„.

Artem Jefremow, to w rzeczywistości Stanislav Boklan. Polscy widzowie mogą go znać z roli Petro Chervinskiy’ego w serialu „Krepostnaya” (pol. Zniewolona).

Kirył Matwiejenko, to aktorsko Vadim Lyalko, znany z roli Snipera w serialu „Nyukhach” (pol. Tropiciel). Zdenek Vrabec, to natomiast w rzeczywistości Robert Miklus. Serialowo to chociażby Tomás Topinka w „Doktor Martin„.

Czołową obsadę domyka fotograf Anton Fried. W tej roli wystąpił niemiecko-chorwacki aktor Stipe Erceg. Jest on najbardziej znany z roli Petera w filmie „Die fetten Jahre sind vorbei” (znanym w Polsce jako Edukatorzy). Serialowo to chociażby Klaus fon Hajnman w „Senke nad Balkanom” (z polskim tytułem Czarne słońce).

Zasada przyjemności – SEZON 1 – Recenzja – PODSUMOWANIE

Wielką zaletą tego serialu jako produkcji kryminalnej jest wstrzymanie się z charakterystyczną dla polskiego rynku regułą usilnego zaskoczenia widza. Ile to już seriali kryminalnych powstało na polskim podwórku, gdzie nawet jeśli dobrze się zapowiadały, to ich koszmarne zakończenia kładły cały serial. W Polsce panuje bowiem jakaś mania, że kryminał musi tak mylić tropy, by widz nie był w stanie samodzielnie domyślić się, kto jest sprawcą zbrodni. No niby jest taka zasada książkowych kryminałów. Jednak w polskich ekranizacjach wymyśla się w ten sposób wręcz irracjonalne finalne rozwiązania. Ciężko później taki serial z początku dobrze oceniany nazwać serialem kompletnym.

Tutaj nikt tak nie kombinuje. W serialu Dariusza Jabłońskiego wszystko ma przysłowiowe ręce i nogi. Jeśli śledczy trafiają kolejno na dane ślady, to one prostą drogą prowadzą ich do rozwiązania sprawy. Czasami jest przewidywalnie, ale za to jest racjonalnie. Dzięki temu sezon nie kończy jak przy wielu innych serialach z d… wziętym zakończeniem.

Być może racjonalność konstrukcji tego kryminału przyniosła nam międzynarodowa współpraca. Z drugiej jednak strony twórca serialu jest polski, a widać potrafił odciąć się od tego polskiego szaleństwa. Dzięki temu serial od samego początku do ostatniej sceny ostatniego odcinka ogląda się bardzo dobrze. Na zakończenie nie czuć później żadnego nie smaku czy innego zażenowania. Tym samym produkcja ta szybko zyskała uznanie widzów. Z początku tych polskich, a później tych czeskich. Zanim produkcja Zasada przyjemności trafiła na Ukrainę, jego twórcy już zapowiedzieli kontynuację tego serialu. Jeżeli więc jeszcze nie mieliście okazji obejrzeć omawianego dzisiaj serialu, to cały pierwszy sezon jest dostępny w usłudze internetowej CANAL+ lub alternatywnie możecie go obejrzeć za pośrednictwem serwisu player+.

Udostępnij w social mediach